“വികസനത്തിന് പകരം ജാതി-മത വൈകാരികതകളെയും, ശാക്തീകരണത്തിന് പകരം ‘സൗജന്യങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയ’ത്തെയും വലിച്ചെറിഞ്ഞ് ജനങ്ങളെ എക്കാലത്തും ഭരണകൂടത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന വെറും വോട്ട് ബാങ്കുകളാക്കി മാറ്റുകയാണ് രാഷ്ട്രീയക്കാർ ചെയ്തത്.”
ആമുഖം:
ഒരു ആധുനിക ജനാധിപത്യം പൗരൻ്റെ കഴിവിനും യോഗ്യതയ്ക്കുമാണോ അതോ അവൻ ജനിച്ചുവീണ ജാതി-മത സ്വത്വങ്ങൾക്കാണോ മുൻഗണന നൽകേണ്ടത്? വികസന പരാജയങ്ങളും സാമ്പത്തിക ജീർണ്ണതകളും മറച്ചുവെക്കാൻ ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വം പ്രീണനങ്ങളെയും സ്വത്വരാഷ്ട്രീയത്തെയും ഒരു വോട്ട് ബാങ്ക് ആയുധമാക്കിയതെങ്ങനെയെന്ന് ഈ ലേഖനം തുറന്നുകാട്ടുന്നു. കപട മതേതരത്വവും മത-ജാതി ധ്രുവീകരണങ്ങളും ചേർന്ന് മെറിറ്റോക്രസിയെ (Meritocracy) തകർത്തെറിയുന്ന സമകാലിക യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളിലേക്ക് വിരൽചൂണ്ടുന്ന ഒരു നിശിത രാഷ്ട്രീയ വിശകലനം.
മാരകമായ സ്വത്വ രാഷ്ട്രീയം
ഒരു ആധുനിക ജനാധിപത്യ രാഷ്ട്രം അതിൻ്റെ പൗരന്മാരെ എങ്ങനെയാണ് അളക്കേണ്ടത്? അവരുടെ കഴിവിൻ്റെയും യോഗ്യതയുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിലോ, അതോ അവർ യാദൃശ്ചികമായി ജനിച്ചുവീണ ജാതിയുടെയും മതത്തിൻ്റെയും അടിസ്ഥാനത്തിലോ? ഈ അടിസ്ഥാനപരമായ ചോദ്യത്തിന് സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യ നൽകിയ ഉത്തരം നമ്മുടെ ജനാധിപത്യ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ബൗദ്ധിക അപചയങ്ങളിലൊന്നാണ്.
മുൻ ലേഖനങ്ങളിൽ നാം ചർച്ച ചെയ്ത സാമ്പത്തിക ജീർണ്ണതകളും വ്യവസ്ഥാപിത അഴിമതിയും മറച്ചുവെക്കാൻ ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വം കണ്ടെത്തിയ ഏറ്റവും മാരകമായ ആയുധമായിരുന്നു സ്വത്വ രാഷ്ട്രീയം (Identity Politics).
സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തര ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യ ദശാബ്ദങ്ങളിൽ സാമ്പത്തിക വികസനത്തിനും ദാരിദ്ര്യ നിർമ്മാർജ്ജനത്തിനുമായിരുന്നു മുൻഗണന നൽകേണ്ടിയിരുന്നത്. എന്നാൽ, ലൈസൻസ് രാജും ക്രോണി ക്യാപിറ്റലിസവും സൃഷ്ടിച്ച സാമ്പത്തിക തകർച്ചകൾ ജനങ്ങളിൽ വലിയ നിരാശയുണ്ടാക്കി. തൊഴിലും അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും നൽകുന്നതിൽ ഭരണകൂടം പരാജയപ്പെട്ടപ്പോൾ, ജനങ്ങളുടെ ശ്രദ്ധ തിരിക്കാൻ രാഷ്ട്രീയക്കാർ ഒരു പുതിയ ഫോർമുല കണ്ടെത്തി. വികസനത്തിന് പകരം അവർ ജനങ്ങളുടെ മുന്നിലേക്ക് ജാതിയുടെയും മതത്തിൻ്റെയും വൈകാരികതകളെ വലിച്ചെറിഞ്ഞു.
ഇതിനൊപ്പം അവർ പയറ്റിയ മറ്റൊരു തന്ത്രമായിരുന്നു സൗജന്യങ്ങളുടെ രാഷ്ട്രീയം (Freebie Culture).
ദാരിദ്ര്യ നിർമ്മാർജ്ജനം എന്നതിനർത്ഥം ഒരു വ്യക്തിയെ സ്വന്തം കാലിൽ നിൽക്കാൻ പ്രാപ്തനാക്കുക എന്നതാണ്. എന്നാൽ ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയക്കാർ ചെയ്തത് നേരെ മറിച്ചാണ്. ജനങ്ങളെ എക്കാലത്തും ഭരണകൂടത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നവരാക്കി നിലനിർത്താൻ അവർ ബോധപൂർവ്വം ശ്രമിച്ചു. സൗജന്യ റേഷനും ഉപകരണങ്ങളും നൽകി വോട്ടുകൾ വിലയ്ക്കുവാങ്ങുന്ന ‘റെവ്ഡി’ (Revdi) സംസ്കാരം വോട്ട് ബാങ്ക് രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ മുഖമായി മാറി. സ്വന്തം അധ്വാനത്തിലൂടെ മുന്നേറാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഒരു പൗരസമൂഹത്തെ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിന് പകരം, സൗജന്യങ്ങൾക്കായി കൈനീട്ടുന്ന ഒരു ജനക്കൂട്ടത്തെ സൃഷ്ടിച്ചെടുക്കുകയായിരുന്നു അവർ.
സാമ്പത്തിക പരാധീനതകളെ സൗജന്യങ്ങൾ കൊണ്ട് മൂടിവെച്ച ഭരണകൂടം, ജനങ്ങളെ വിഭജിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ച ഏറ്റവും വലിയ ആയുധം ‘മതേതരത്വം’ (Secularism) എന്ന മഹത്തായ ആശയത്തിൻ്റെ അപനിർമ്മാണമായിരുന്നു.
ഭരണകൂടത്തിന് സ്വന്തമായി ഒരു മതമില്ലാതിരിക്കുക, അല്ലെങ്കിൽ എല്ലാ മതങ്ങളിൽ നിന്നും തുല്യ അകലം പാലിക്കുക (Principled Distance) എന്നതാണ് യഥാർത്ഥ മതേതരത്വം. ഒരു പൗരൻ്റെ മതവിശ്വാസം അയാളുടെ സ്വകാര്യമായ കാര്യമായിരിക്കണം; ഭരണകൂടത്തിൻ്റെ നയരൂപീകരണത്തിൽ അതിന് യാതൊരു സ്ഥാനവുമുണ്ടാകാൻ പാടില്ല. ഇതാണ് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ലിബറൽ ജനാധിപത്യ രാജ്യങ്ങൾ പിന്തുടരുന്ന രീതി.
എന്നാൽ ഇന്ത്യയിൽ മതേതരത്വം എന്നത് കേവലം ‘ന്യൂനപക്ഷ പ്രീണനമായി’ (Minority Appeasement) ചുരുങ്ങി.
ഭൂരിപക്ഷ വർഗ്ഗീയതയെ എതിർക്കുകയും, അതേസമയം വോട്ട് ബാങ്കിന് വേണ്ടി ന്യൂനപക്ഷ വർഗ്ഗീയതയെ താലോലിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന കപട മതേതരത്വത്തിൻ്റെ (Pseudo-secularism) ഇരട്ടത്താപ്പാണ് ഇവിടെ അരങ്ങേറിയത്. ഒരു സ്വതന്ത്ര ചിന്തകനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വർഗ്ഗീയതയ്ക്ക് ഭൂരിപക്ഷമെന്നോ ന്യൂനപക്ഷമെന്നോ വ്യത്യാസമില്ല; രണ്ടും ഒരുപോലെ അപകടകരമാണ്. എന്നാൽ, കപട മതേതര പാർട്ടികൾ എല്ലാ മതങ്ങളിലെയും യാഥാസ്ഥിതിക വിഭാഗങ്ങളെയും പുരോഹിതന്മാരെയും തങ്ങളുടെ കേവല രാഷ്ട്രീയ ലാഭത്തിനായി ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്ന കാഴ്ചയാണ് നാം കണ്ടത്. ഇതിൽ ഒരു പ്രത്യേക മതവിഭാഗത്തിൻ്റെ യാഥാസ്ഥിതിക നിലപാടുകളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നത് ‘മതേതരത്വവും’, അതിനെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നത് ‘വർഗ്ഗീയതയുമായി’ മുദ്രകുത്തപ്പെട്ടു. മനുസ്മൃതിയിലെ ലിംഗവിവേചനത്തെ കഠിനമായി വിമർശിക്കുന്ന കപട പുരോഗമന രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ വക്താക്കൾ, ഷരിയ നിയമങ്ങൾക്കുള്ളിലെ സ്ത്രീവിരുദ്ധതയെക്കുറിച്ച് നിഗൂഢമായ മൗനം പാലിക്കുന്നത് വോട്ട് ബാങ്ക് രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ ഇരട്ടത്താപ്പാണ്.
മതന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെ സാമൂഹികവും വിദ്യാഭ്യാസപരവുമായ യഥാർത്ഥ ഉന്നമനത്തിന് വേണ്ടി പ്രവർത്തിക്കുന്നതിന് പകരം, അവരുടെ ഇടയിലെ മതമൗലികവാദികളെയും പുരോഹിതന്മാരെയും പ്രീതിപ്പെടുത്തി മൊത്തം സമുദായത്തിൻ്റെ വോട്ട് ഉറപ്പാക്കുന്ന കുറുക്കുവഴിയാണ് രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾ സ്വീകരിച്ചത്. ഈ പ്രീണന രാഷ്ട്രീയം ഏറ്റവും കൂടുതൽ ദ്രോഹിച്ചത് ആ സമുദായങ്ങളിലെ തന്നെ പുരോഗമനവാദികളെയും സ്വതന്ത്ര ചിന്തകരെയുമാണ്.
വോട്ട് ബാങ്കിന് മുന്നിൽ ഭരണഘടനയും നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയും അടിയറവ് പറഞ്ഞതിൻ്റെ ഏറ്റവും നഗ്നമായ ഉദാഹരണമാണ് 1985-ലെ കുപ്രസിദ്ധമായ ഷാബാനു കേസ് (Shah Bano Case). അറുപത്തിരണ്ടാം വയസ്സിൽ ഭർത്താവിനാൽ മൊഴിചൊല്ലപ്പെട്ട ആ വൃദ്ധയ്ക്ക് ജീവനാംശം നൽകാൻ സുപ്രീം കോടതി വിധിച്ചപ്പോൾ, മതപരമായ വ്യക്തിനിയമങ്ങളേക്കാൾ വലുത് പൗരൻ്റെ മനുഷ്യാവകാശങ്ങളാണെന്ന് രാജ്യം തിരിച്ചറിഞ്ഞു. എന്നാൽ, ഇസ്ലാമിക യാഥാസ്ഥിതികരുടെ ഭീഷണിക്ക് മുന്നിൽ അന്നത്തെ രാജീവ് ഗാന്ധി സർക്കാർ മുട്ടുമടക്കി. 1986-ൽ ‘മുസ്ലിം വനിതാ (അവകാശ സംരക്ഷണ) നിയമം’ പാർലമെൻറ്റിൽ പാസാക്കിക്കൊണ്ട് സുപ്രീം കോടതി വിധിയെ മറികടന്നത് ലിംഗസമത്വത്തിന് ഏറ്റ വലിയ പ്രഹരമായിരുന്നു.
എന്നാൽ ഈ കപട നിയമനിർമ്മാണത്തെ പിന്നീട് ഡാനിയൽ ലത്തീഫി കേസിൽ (Danial Latifi v. Union of India, 2001) സുപ്രീം കോടതി വീണ്ടും യുക്തിഭദ്രമായി വ്യാഖ്യാനിക്കുകയും, മൊഴിചൊല്ലപ്പെട്ട മുസ്ലിം സ്ത്രീകൾക്ക് ഭാവി ജീവിതത്തിനായുള്ള ന്യായമായ തുക (Reasonable and Fair Provision) നൽകാൻ മുൻ ഭർത്താവ് ബാധ്യസ്ഥനാണെന്ന് വിധിച്ചുകൊണ്ട് നീതി പുനഃസ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്ന്, 2017-ലെ ഷായറ ബാനു കേസിൽ (Shayara Bano Case) സുപ്രീം കോടതി ഭരണഘടനാ വിരുദ്ധമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ച ‘മുത്തലാഖ്’ (Instant Triple Talaq) സമ്പ്രദായത്തെ, 2019-ൽ നിയമനിർമ്മാണത്തിലൂടെ ക്രിമിനൽ കുറ്റമാക്കിയ നരേന്ദ്ര മോദി സർക്കാരിൻ്റെ നടപടി, മതപരമായ ആചാരങ്ങളേക്കാൾ മനുഷ്യാവകാശങ്ങൾക്കാണ് മുൻഗണന നൽകേണ്ടത് എന്ന നിലപാടിന് നിഷേധിക്കാനാവാത്ത കരുത്തുപകർന്നു.
ഈ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് ഭരണഘടനയുടെ 44-ാം അനുച്ഛേദം വിഭാവനം ചെയ്യുന്ന ‘ഏകീകൃത സിവിൽ കോഡ്’ (Uniform Civil Code) എന്ന ആശയത്തിൻ്റെ പ്രസക്തി നാം മനസ്സിലാക്കേണ്ടത്. ക്രിമിനൽ നിയമങ്ങൾ പോലെ തന്നെ സിവിൽ നിയമങ്ങളും എല്ലാ പൗരന്മാർക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകൾക്ക്) ഒരുപോലെ ബാധകമാകേണ്ടതുണ്ട്.
പ്രീണനത്തിൻ്റെ ഈ രാഷ്ട്രീയം സമാന്തര അധികാര വ്യവസ്ഥകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിലേക്ക് വളർന്നു. ഇതിൻ്റെ വ്യക്തമായ ഉദാഹരണമാണ് വഖഫ് നിയമവും (Waqf Act) അതിലുണ്ടായ ഭേദഗതികളും. 1995-ലും തുടർന്ന് 2013-ലും കൊണ്ടുവന്ന നിയമ ഭേദഗതികളിലൂടെ വഖഫ് സ്വത്തുക്കൾ നിർണ്ണയിക്കുന്നതിലും തർക്കങ്ങൾ തീർപ്പാക്കുന്നതിലും വഖഫ് ട്രിബ്യൂണലുകൾക്കും ബോർഡുകൾക്കും സാധാരണ സിവിൽ കോടതികളുടെ അധികാരപരിധിയെ മറികടക്കത്തക്ക വിധത്തിലുള്ള അസാധാരണ അധികാരങ്ങൾ ലഭിച്ചുവെന്ന ആക്ഷേപം ശക്തമാണ്. ഒരു മതേതര രാജ്യത്ത് ഭരണഘടനാപരമായ തുല്യതയെ (Article 14) ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന ഇത്തരം നിയമങ്ങളെ തിരുത്താനും വഖഫ് സ്വത്തുക്കളുടെ സുതാര്യത ഉറപ്പുവരുത്താനുമായി 2024-ൽ വഖഫ് ഭേദഗതി ബിൽ (Waqf Amendment Bill) പാർലമെൻറ്റിൻ്റെ പരിഗണനയ്ക്ക് എത്തിയത് വോട്ട് ബാങ്ക് പ്രീണനത്തിനെതിരെയുള്ള നിർണ്ണായകമായ ചുവടുവെപ്പാണ്. എന്നാൽ മതേതര പാർട്ടികൾ എന്ന് അവകാശപ്പെടുന്നവർ ഈ ബില്ലിനെ എതിർക്കുന്ന കാഴ്ചയ്ക്കാണ് രാജ്യം സാക്ഷ്യം വഹിച്ചത്.
ഇതേ ഇരട്ടത്താപ്പും പ്രീണനവും പ്രാദേശിക തലത്തിലും തുടർന്നു. കേരളത്തിൽ ന്യൂനപക്ഷ ക്ഷേമ പദ്ധതികളുടെയും സ്കോളർഷിപ്പുകളുടെയും വിതരണത്തിൽ 80:20 എന്ന അശാസ്ത്രീയമായ അനുപാതം (80% ഒരു പ്രത്യേക ന്യൂനപക്ഷ വിഭാഗത്തിനും 20% മറ്റുള്ളവർക്കും) ഏർപ്പെടുത്തിയത് ഇതിന് തെളിവാണ്. തുല്യനീതി നിഷേധിച്ച ഈ വ്യവസ്ഥയ്ക്കെതിരെ 2021-ൽ കേരള ഹൈക്കോടതി രൂക്ഷമായ വിമർശനത്തോടെ ഇടപെടുകയും അനുപാതം റദ്ദാക്കി ജനസംഖ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ തുല്യമായി വിതരണം ചെയ്യാൻ ഉത്തരവിടുകയും ചെയ്തത് വോട്ട് ബാങ്ക് രാഷ്ട്രീയത്തിന് ലഭിച്ച തിരിച്ചടിയായിരുന്നു.
വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലയിലും ഭരണകൂടം ഇതേ ഇരട്ടത്താപ്പാണ് തുടർന്നത്. ആധുനിക ശാസ്ത്രമോ ഗണിതമോ പഠിപ്പിക്കാത്ത, കേവലം മതപഠനം മാത്രം നടക്കുന്ന മദ്രസാ ബിരുദങ്ങൾക്ക് മുഖ്യധാരയിലെ അക്കാദമിക യോഗ്യതകളോട് തുല്യത നൽകാൻ പല സർക്കാരുകളും തയ്യാറായി. യു.പി മദ്രസാ ആക്ട് മതേതരത്വത്തിന് വിരുദ്ധമാണെന്ന അലഹബാദ് ഹൈക്കോടതി വിധിയും, തുടർന്ന് നിയമത്തിൻ്റെ സാധുത ശരിവെച്ചുകൊണ്ട് തന്നെ ഗുണനിലവാരമുള്ള ആധുനിക വിദ്യാഭ്യാസത്തിൻ്റെ ആവശ്യകത ഊന്നിപ്പറഞ്ഞ സുപ്രീം കോടതി ഉത്തരവും ആധുനിക മതേതര വിദ്യാഭ്യാസത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഗൗരവകരമായ പൊതുചർച്ചകൾക്ക് വഴിതുറന്നു. ആധുനിക തൊഴിൽ വിപണിയിൽ മത്സരിക്കാൻ പ്രാപ്തിയില്ലാത്ത ഒരു തലമുറയെ സൃഷ്ടിച്ച് അവരെ എക്കാലത്തും വോട്ട് ബാങ്കുകളായി നിലനിർത്താനാണ് ഇത്തരം നയങ്ങൾ ഉപകരിച്ചത്.
മതമൗലികവാദികളുടെയും സമുദായ നേതാക്കളുടെയും തിട്ടൂരങ്ങൾക്ക് മുന്നിൽ മുട്ടിലിഴയുന്ന രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വങ്ങളാണ് ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യം നേരിടുന്ന വലിയ ദുരന്തം.
വോട്ട് ബാങ്കുകൾക്ക് വേണ്ടി ഭരണഘടനയെയും നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയെയും നോക്കുകുത്തിയാക്കുന്ന കോൺഗ്രസ് ഉൾപ്പെടെയുള്ള രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾ, രാജ്യത്തെ വീണ്ടും പഴയ ഇരുണ്ട യുഗത്തിലേക്ക് തള്ളിയിടുകയാണ്. മതനേതാക്കളുടെ അരുളപ്പാടുകൾക്ക് മുന്നിൽ ഭരണഘടനാ ധാർമ്മികത (Constitutional Morality) അടിയറവ് പറയുന്ന ഈ പ്രവണത ഒരു ആധുനിക മതേതര റിപ്പബ്ലിക്കിന് അങ്ങേയറ്റം അപമാനകരമാണ്.
രാജ്യത്ത് സംഭവിക്കേണ്ടിയിരിക്കുന്ന ബൗദ്ധികവും സാംസ്കാരികവും സാമൂഹികവുമായ നവോത്ഥാനത്തെയാണ് അധികാരത്തിനും പണത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള ഈ രാഷ്ട്രീയ വിലപേശലുകൾ തച്ചുതകർക്കുന്നത്. താൽക്കാലിക ലാഭങ്ങൾക്ക് വേണ്ടി ആദർശങ്ങൾ വിൽക്കുന്ന ഈ ‘പ്രീണനത്തിന്റെ വ്യാപാരികളെയും’, ‘ജനാധിപത്യത്തിന്റെ ഒറ്റുകാരെയും’ പൊതുസമൂഹം തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്. വോട്ടിന് വേണ്ടി ഏത് അന്ധവിശ്വാസത്തെയും അനാചാരത്തെയും ന്യായീകരിക്കാൻ തയ്യാറാകുന്ന ഈ രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വങ്ങൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ രാജ്യത്തിന്റെ ബൗദ്ധിക തകർച്ചയ്ക്ക് ചുക്കാൻ പിടിക്കുന്ന ചിതലുകളാണ്.
ഇതിന്റെ ഏറ്റവും ഭയാനകമായ മുഖം കാണുന്നത് സ്വതന്ത്ര ചിന്തകർക്ക് നേരെയുള്ള ഭരണകൂട വേട്ടയിലാണ്.
മതങ്ങളിലെയും സമൂഹത്തിലെയും ജീർണ്ണിച്ച വ്യവസ്ഥിതികളെ യുക്തിഭദ്രമായി തുറന്നുകാട്ടുകയും വിമർശിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന സ്വതന്ത്ര ചിന്തകരുടെ വായ മൂടിക്കെട്ടാൻ ഇന്ന് ഭരണകൂടം തന്നെ മുന്നിട്ടിറങ്ങുന്നു. മതമൗലികവാദികളുടെ രാഷ്ട്രീയ സമ്മർദ്ദങ്ങൾക്ക് വഴങ്ങി, യുക്തിവാദികൾക്കും സ്വതന്ത്ര ചിന്തകർക്കുമെതിരെ കേസുകൾ ചുമത്തുന്ന രാഷ്ട്രീയ-പോലീസ് സമീപനങ്ങൾ ഭരണഘടനാപരമായ അഭിപ്രായ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെയാണ് (Freedom of Expression – Article 19(1)(a)) കശാപ്പ് ചെയ്യുന്നത്. അന്ധവിശ്വാസങ്ങളെയും അനാചാരങ്ങളെയും വിമർശിക്കുന്നത് കുറ്റകൃത്യമായി കാണുന്ന ഒരു വ്യവസ്ഥിതിക്ക് ഒരിക്കലും ഭരണഘടന വിഭാവനം ചെയ്യുന്ന ശാസ്ത്രബോധത്തിലധിഷ്ഠിതമായ ഒരു വിജ്ഞാന സമൂഹത്തെ (Knowledge Society) സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിയില്ല.
സ്വതന്ത്ര ചിന്തകർക്കെതിരെ ഇങ്ങനെ കള്ളക്കേസുകൾ ചുമത്തുന്നത് കേവലം ഒറ്റപ്പെട്ട നിയമനടപടികളല്ല; മറിച്ച്, ഇനി ആരും ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിക്കാതിരിക്കാൻ സമൂഹത്തിൽ ബോധപൂർവ്വം സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഒരു ‘ഭയപ്പെടുത്തൽ തന്ത്രം’ (Chilling Effect) മാത്രമാണ്. മതമൗലികവാദികൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നതും ഇതുതന്നെയാണ്; സമൂഹത്തെ എക്കാലവും ഭയപ്പെടുത്തി തങ്ങളുടെ അന്ധവിശ്വാസങ്ങളുടെ വരുതിയിൽ നിർത്തുക എന്നത്. ചോദ്യം ചെയ്യുന്നവരെ നിശ്ശബ്ദരാക്കി, ഭയത്തിന്റെ ഈ ഇരുമ്പുമറ സൃഷ്ടിക്കാൻ ഭരണ രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വം തന്നെ മതയാഥാസ്ഥിതികത്വത്തിന് കുടപിടിക്കുമ്പോൾ, അവിടെ മരിക്കുന്നത് രാജ്യത്തിന്റെ ജനാധിപത്യവും ബൗദ്ധിക സ്വാതന്ത്ര്യവുമാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ ശോഭനമായ ഭാവിക്കും വരുംതലമുറയുടെ ബൗദ്ധിക വികാസത്തിനും വേണ്ടി, ബോധമുള്ള പൗരസമൂഹം ഈ ജീർണ്ണതകൾക്കെതിരെ ശക്തമായി പ്രതികരിക്കുകയും ഉണർന്നു പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് കാലഘട്ടത്തിന്റെ അനിവാര്യതയാണ്.
മതപരമായ പ്രീണനങ്ങൾ ഒരു വശത്ത് ജനാധിപത്യത്തെ കാർന്നുതിന്നുമ്പോൾ, മറുവശത്ത് ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തെ ഗ്രസിച്ച മറ്റൊരു വ്യാധിയായിരുന്നു ജാതി അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള സ്വത്വ രാഷ്ട്രീയം. 1990-കളിൽ മണ്ഡൽ കമ്മീഷൻ റിപ്പോർട്ട് നടപ്പിലാക്കിയതോടെ ഉത്തരേന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയം പൂർണ്ണമായും ജാതി സമവാക്യങ്ങളുടെ തടവറയിലായി.
ഇതിൻ്റെ തുടർച്ചയായാണ് ഇന്ന് രാജ്യത്ത് വീണ്ടും ‘ജാതി സർവ്വേ’ (Caste Census) വാദങ്ങളും “ആളോഹരി പ്രാതിനിധ്യം” (Jitni Aabadi, Utna Haq) എന്ന പേരിലുള്ള പുതിയ വിഭജന തന്ത്രങ്ങളും തലപൊക്കുന്നത്. മെറിറ്റോക്രസിയെ സമ്മർദ്ദത്തിലാക്കുന്ന ഇത്തരം നയങ്ങൾ വികസന കാഴ്ചപ്പാടുകളെ പൂർണ്ണമായും തളർത്തുന്നു.
ഇവിടെ ഒരു ചരിത്രപരമായ യാഥാർത്ഥ്യം നാം തിരിച്ചറിയേണ്ടതുണ്ട്. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ദശാബ്ദങ്ങളായി നിലനിന്നിരുന്ന നാട്ടുരാജ്യ-ഭൂപ്രഭുത്വ വ്യവസ്ഥകൾ (Feudal Hegemony) അടിച്ചമർത്തിയ ദളിത്-പിന്നോക്ക വിഭാഗങ്ങൾക്ക്, ലാലു പ്രസാദ് യാദവ്, മായാവതി, മുലായം സിംഗ് യാദവ് തുടങ്ങിയവർ നയിച്ച ജാതിരാഷ്ട്രീയം വലിയ രീതിയിലുള്ള ആത്മാഭിമാനവും (Self-respect) രാഷ്ട്രീയ പ്രാതിനിധ്യവും (Political Representation) നൽകി എന്നത് നിഷേധിക്കാനാവില്ല. എന്നാൽ, ഈ രാഷ്ട്രീയ മാറ്റം ആ സമുദായങ്ങളുടെ സമഗ്രമായ സാമ്പത്തിക ഉന്നമനത്തിലേക്കോ വിദ്യാഭ്യാസ പുരോഗതിയിലേക്കോ പൂർണ്ണമായി നയിച്ചില്ല; മറിച്ച്, ഭരണരംഗത്തെ കെടുകാര്യസ്ഥതയെക്കുറിച്ചുള്ള രൂക്ഷമായ ആക്ഷേപങ്ങളിലേക്കും, പുതിയ ജാതി-എലൈറ്റുകളിലേക്കും (Caste Elites), കുടുംബവാഴ്ചയിലേക്കുമാണ് അത് പലപ്പോഴും ചെന്നെത്തിയത് എന്ന വിമർശനം ശക്തമാണ്. നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയെയും ഭരണഘടനാ സ്ഥാപനങ്ങളെയും സ്വന്തം രാഷ്ട്രീയ ലാഭങ്ങൾക്കായി ദുരുപയോഗം ചെയ്യുന്ന പ്രവണതയും ഇവിടെ ശക്തമായി.
ഇവിടെയാണ് സംവരണം (Reservation) എന്ന ആശയത്തെ നാം തികഞ്ഞ യുക്തിബോധത്തോടെയും ചരിത്രവസ്തുതകളോടെയും വിശകലനം ചെയ്യേണ്ടത്.
ഭരണഘടന രൂപീകരണ വേളയിൽ ഡോ. ബി.ആർ. അംബേദ്കർ വിഭാവനം ചെയ്ത 10 വർഷത്തെ താൽക്കാലിക വ്യവസ്ഥ എന്നത് പാർലമെൻറ്റിലും നിയമസഭകളിലുമുള്ള രാഷ്ട്രീയ സംവരണം (Article 334) മാത്രമായിരുന്നു. എന്നാൽ വിദ്യാഭ്യാസത്തിലും ഉദ്യോഗത്തിലുമുള്ള സംവരണം (Articles 15 & 16) സാമൂഹിക അസമത്വങ്ങൾ മാറുന്നതുവരെ തുടരാനാണ് ഉദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടത്. അംബേദ്കർ വിഭാവനം ചെയ്ത ഈ സംവിധാനം സാമൂഹിക മാറ്റമനുസരിച്ച് അവലോകനം ചെയ്യപ്പെടേണ്ട ഒന്നായിരുന്നുവെങ്കിലും, പിൽക്കാലത്ത് അത് വികസനത്തിൻ്റെ പരാജയം മറച്ചുവെക്കാനുള്ള രാഷ്ട്രീയക്കാരുടെ സ്ഥിരമായ വോട്ട് ബാങ്ക് ആയുധമായി മാറി.
ഇതിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിരോധാഭാസം, സംവരണ സമുദായങ്ങളിലെ സാമ്പത്തികമായി മുന്നിട്ടുനിൽക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ വിഭാഗം (Creamy Layer) തലമുറകളായി ഈ ആനുകൂല്യങ്ങൾ കവർന്നെടുക്കുന്നു എന്നതാണ്. 1992-ലെ ഇന്ദിരാ സാഹ്നി കേസിൽ OBC സംവരണത്തിൽ ക്രീമി ലെയർ കൊണ്ടുവരികയും, 2024 ഓഗസ്റ്റിൽ സുപ്രീം കോടതിയുടെ 7 അംഗ ഭരണഘടനാ ബെഞ്ച് SC/ST വിഭാഗങ്ങളിലും ക്രീമി ലെയറും ഉപ-സംവരണവും (Sub-classification) അനുവദിച്ചുകൊണ്ട് ചരിത്രപരമായ വിധി പ്രസ്താവിക്കുകയും ചെയ്തെങ്കിലും, വോട്ട് ബാങ്ക് ഭയന്ന് രാഷ്ട്രീയ നേതൃത്വം അത് പ്രായോഗികമായി നടപ്പിലാക്കാൻ മടിക്കുകയാണ്. അതേ സമയം, യഥാർത്ഥത്തിൽ സഹായം അർഹിക്കുന്ന താഴെത്തട്ടിലുള്ള പാവപ്പെട്ടവന് ഇതിൻ്റെ ഗുണം ലഭിക്കുന്നുമില്ല. മറാഠ, പട്ടേൽ, ഗുജ്ജർ തുടങ്ങിയ പ്രബല സമുദായങ്ങളിൽ നിന്നുവരെ സംവരണം ആവശ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ട് ശക്തമായ തെരുവ് പ്രക്ഷോഭങ്ങളും സംഘർഷങ്ങളും ഉയർന്നുവരുന്ന കാഴ്ചയാണ് നാം കാണുന്നത്.
ഈ വോട്ട് ബാങ്ക് രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഇര മെറിറ്റോക്രസി (Meritocracy) അഥവാ അർഹതയാണ്. സംവരണം എന്നത് ഒരു “ദാരിദ്ര്യ നിർമ്മാർജ്ജന പദ്ധതി” അല്ല, മറിച്ച് “പ്രാതിനിധ്യം ഉറപ്പാക്കൽ” ആണെന്ന വാദം നിലനിൽക്കുമ്പോഴും, മെറിറ്റും പ്രാതിനിധ്യവും തമ്മിലുള്ള സന്തുലിതാവസ്ഥ ഭരണകൂടം തകർത്തത് യാഥാർത്ഥ്യമാണ്. 95% മാർക്ക് വാങ്ങിയ വിദ്യാർത്ഥി തഴയപ്പെടുകയും കഴിവിന് പ്രാധാന്യം ലഭിക്കാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ യുവാക്കളിൽ വലിയ നൈരാശ്യമുണ്ടാകുന്നു. സംവരണം മാത്രമല്ല കാരണം; വിദേശത്തെ മികച്ച ഗവേഷണ സൗകര്യങ്ങൾ, ഉയർന്ന ശമ്പളം, ഇന്ത്യയിലെ ബ്യൂറോക്രസിയുടെ ശ്വാസംമുട്ടിക്കൽ, അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ അഭാവം എന്നിവയും ചേർന്ന് ‘ബ്രെയിൻ ഡ്രെയിൻ’ (Brain Drain) അഥവാ ബുദ്ധിശാലികളുടെ പലായനത്തിന് ആക്കം കൂട്ടുന്നു.
ഒരു ആധുനിക സമൂഹത്തിൽ സംവരണം കാലാനുസൃതമായി പരിഷ്കരിക്കപ്പെടണം. SC/ST വിഭാഗങ്ങൾക്കും, ഗോത്രവിഭാഗങ്ങൾക്കും, ഭിന്നശേഷിക്കാർക്കും, ജാതിമത ഭേദമന്യേ സാമ്പത്തികമായി പിന്നോക്കം നിൽക്കുന്നവർക്കും (EWS) കൃത്യമായ ക്രീമി ലെയർ മാനദണ്ഡങ്ങളോടെ പിന്തുണ നൽകുന്ന ആധുനിക ആനുകൂല്യ സംവിധാനമാണ് (Affirmative Action) ഇവിടെ ആവശ്യമുള്ളത്. അസമത്വങ്ങൾ മാറ്റുന്നതിനായുള്ള മാനദണ്ഡം സാമ്പത്തികമാക്കണം.
ഇത്തരം യുക്തിസഹമായ പരിഷ്കാരങ്ങൾക്ക് പകരം, വോട്ട് ബാങ്ക് ലക്ഷ്യമിട്ട് നടത്തിയ ജാതി-മത പ്രീണനങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ഉണ്ടാക്കിയ ധ്രുവീകരണം നിസ്സാരമല്ല. പ്രത്യേകിച്ച്, ന്യൂനപക്ഷ വർഗ്ഗീയതയെ മതേതരത്വത്തിൻ്റെ മുഖംമൂടിയണിയിച്ച് വെള്ളപൂശാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ, അത് സ്വാഭാവികമായും ഭൂരിപക്ഷ വർഗ്ഗീയതയ്ക്ക് വളമാകുകയായിരുന്നു.
ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഹിന്ദുത്വ സ്വത്വ രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ (Hindutva Identity Politics) വളർച്ചയെ ഈ പശ്ചാത്തലത്തിൽ വേണം വിലയിരുത്താൻ. പതിറ്റാണ്ടുകളായി തുടർന്ന ന്യൂനപക്ഷ പ്രീണനങ്ങളോടും കപട മതേതരത്വത്തോടും ഭൂരിപക്ഷ സമുദായത്തിനുണ്ടായ വികാരങ്ങളെയാണ് അവർ രാഷ്ട്രീയമായി ഉപയോഗപ്പെടുത്തിയത്. സ്വത്വം എന്നത് മാത്രമാണ് രാഷ്ട്രീയ നാണയം എന്ന് വന്നപ്പോൾ ഭൂരിപക്ഷവും തങ്ങളുടെ മതപരമായ സ്വത്വത്തിന് കീഴിൽ അണിനിരന്നു.
എന്നാൽ, ചരിത്രപരമായ തെറ്റുകൾ തിരുത്താനെന്ന പേരിൽ ഉയർന്നുവന്ന ഹിന്ദുത്വ രാഷ്ട്രീയവും ചെന്നെത്തുന്നത് അതേ അപകടകരമായ പാതയിലാണ്. ജനാധിപത്യ മൂല്യങ്ങൾക്കും ഭരണഘടനാപരമായ ധാർമ്മികതയ്ക്കും (Constitutional Morality) ഉപരിയായി മതപരമായ സ്വത്വത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത് ഒരു ദേശരാഷ്ട്രത്തിൻ്റെ അടിത്തറ തോണ്ടും.
യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇസ്ലാമിക സ്വത്വ രാഷ്ട്രീയവും ഹിന്ദുത്വ സ്വത്വ രാഷ്ട്രീയവും ഒരേ നാണയത്തിൻ്റെ രണ്ട് വശങ്ങളാണ്. അവ പരസ്പരപൂരകങ്ങളായ പരാദങ്ങളെപ്പോലെയാണ് (Symbiotic Parasites) പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ഈ രണ്ട് തീവ്രവാദങ്ങൾക്കുമിടയിൽ ഞെരിഞ്ഞമരുന്നത്, മതത്തിന് പകരം മനുഷ്യനെ കാണാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ സ്വതന്ത്ര ചിന്തകരും നിഷ്പക്ഷരായ പൗരന്മാരുമാണ്.
ഈ ചുഴിക്കുഴിയിൽ നിന്ന് ഇന്ത്യയ്ക്ക് പുറത്തുകടക്കാനുള്ള ഏക പോംവഴി യഥാർത്ഥ ലിബറലിസത്തിലേക്ക് (True Liberalism) മടങ്ങുക എന്നത് മാത്രമാണ്. പൗരൻ്റെ ജാതിയോ മതമോ നോക്കാത്ത തികച്ചും നിഷ്പക്ഷമായ ഒരു ഭരണകൂടത്തെ സൃഷ്ടിക്കലാണത്. ഭരണഘടനയുടെ കണ്ണിൽ എല്ലാവരും തുല്യരായ പൗരന്മാർ മാത്രമായിരിക്കണം.
എന്നാൽ, സ്വന്തമായി ചിന്തിക്കുന്ന ഒരു പൗരസമൂഹം രൂപപ്പെടുന്നത് രാഷ്ട്രീയക്കാർക്ക് ഭയമാണ്. അതുകൊണ്ടാണ് അവർ നിരന്തരം ജനങ്ങളെ വിഭജിച്ചുകൊണ്ടേയിരിക്കുന്നത്. ഈ വിഭജന രാഷ്ട്രീയത്തിൻ്റെ പ്രതിഫലനം ഇന്ന് കാണാൻ കഴിയുന്നത് നമ്മുടെ നിയമനിർമ്മാണ സഭകളിലാണ്.
നിയമങ്ങൾ രൂപീകരിക്കേണ്ട പവിത്രമായ ഇടങ്ങൾ ഇന്ന് രാഷ്ട്രീയ നാടകങ്ങളുടെയും അവഹേളനങ്ങളുടെയും വേദിയായി മാറിയിരിക്കുന്നു. പാർലമെന്ററി സംസ്കാരത്തിൻ്റെ അഭാവം ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യത്തെ എങ്ങനെയാണ് മസ്തിഷ്കമരണത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്?
ഇന്ത്യൻ ജനാധിപത്യത്തിൻ്റെ ശ്രീകോവിലുകളിൽ അരങ്ങേറുന്ന ഈ കോപ്രായങ്ങളുടെ കാണാപ്പുറങ്ങൾ അടുത്ത ലേഖനത്തിൽ വായിക്കാം: ലേഖനം 8 – ജനാധിപത്യത്തിൻ്റെ മസ്തിഷ്കമരണം: പാർലമെൻറ്ററി സംസ്കാരത്തിൻ്റെ തകർച്ചയും തെരുവ് രാഷ്ട്രീയവും.
